دنیای داروهای لاغری این روزها حسابی داغ است و هر هفته یک خبر تازه از راه می‌رسد که آدم فکرش را می‌کند نکند دیگر واقعاً معجزه شده است. اما این دفعه ماجرا کمی فرق می‌کند و به نظر می‌رسد پای یک غول واقعی به میدان باز شده است. شرکت داروسازی “ایلای لیلی” نتایج جدیدترین آزمایش فاز 3 خود را روی یک داروی تزریقی جدید به نام “رتاتروتاید” (retatrutide) منتشر کرده و نتایج آنقدر خیره‌کننده بوده که خیلی‌ها را به وجد آورده است.
داستان از این قرار است که رتاتروتاید یک داروی معمولی دیگر برای کاهش وزن نیست. در واقع یک “سه‌آگونیست” یا داروی سه‌کاره است که برخلاف داروهای معروفی مثل ازمپیک و مانجارو که فقط یک یا دو هورمون را هدف می‌گیرند، این یکی همزمان سه گیرنده هورمونی به نام‌های GIP، GLP-1 و گلوکاگون را فعال می‌کند. یعنی هم جلوی اشتهایتان را می‌گیرد، هم قند خونتان را تنظیم می‌کند و هم متابولیسم بدن را بالا می‌برد تا چربی‌ها را مثل کوره بسوزانید.
حالا برسیم به اصل مطلب: نتایج چه بوده که این همه سروصدا کرده است؟ در این آزمایش، بزرگسالانی که دیابت نوع 2 داشتند و دارو را به مدت 40 هفته مصرف کردند، با بالاترین دوز دارو (12 میلی‌گرم) به طور میانگین 16.6 کیلوگرم یعنی حدود 16.8 درصد از وزن بدنشان را از دست دادند. این برای بیماران دیابتی یک رکورد محسوب می‌شود، چون معمولاً کاهش وزن در این بیماران سخت‌تر از افراد عادی است. اما قسمت جالب ماجرا اینجاست که کاهش وزن در پایان 40 هفته هنوز هم ادامه داشت و شرکت‌کنندگان به نقطه ثبات نرسیده بودند، یعنی اگر مطالعه طولانی‌تر می‌شد، احتمالاً نتایج از این هم بهتر می‌شد.
اما این تازه اول راه است. ایلای لیلی در یک آزمایش دیگر به نام TRIUMPH-1 که روی افراد چاق بدون دیابت انجام شد، دید که شرکت‌کنندگان پس از 80 هفته مصرف رتاتروتاید، به طور میانگین 31.9 کیلوگرم یعنی حدود 28.3 درصد از وزن خود را از دست دادند. این رقم آنقدر بالاست که عملاً به نتایج عمل‌های جراحی چاقی مانند بای‌پس معده نزدیک می‌شود. 45 درصد از شرکت‌کنندگان در این مطالعه بیش از 30 درصد وزنشان را کم کردند، چیزی که تا پیش از این تقریباً فقط با تیغ جراحی ممکن بود.
جالب است بدانید که طبق آمارهای جدید، تجویز داروهای GLP-1 در آمریکا فقط بین سه‌ماهه دوم 2021 تا سه‌ماهه اول 2026 از 1884 نسخه به ازای هر 100 هزار بیمار به 8819 نسخه رسیده، یعنی تقریباً 4.5 برابر شده است. خلاصه اینکه اگر رتاتروتاید تأییدیه FDA را دریافت کند، احتمالاً باید با نسل جدیدی از درمان چاقی خداحافظی کنیم و به استقبال دورانی برویم که کاهش وزن دیگر یک آرزو نیست.
